22-23 ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਮਝਦਾਰ ਸਮਝਿਆ ਪਰ ਉਹ ਮੂਰਖ ਸਿੱਧ ਹੋਏ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ ਪਰਮੇਸ਼ਰ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰਨ ਦੀ ਥਾਂ ਨਾਸ਼ਵਾਨ ਮਨੁੱਖ, ਪੰਛੀਆਂ, ਪਸ਼ੂਆਂ ਅਤੇ ਸੱਪਾਂ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ।
ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਮਝਦਾਰ ਸਮਝਿਆ
ਜਦੋਂ ਲੋਕ ਪਰਮੇਸ਼ਰ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸੱਚਾਈ ਦਾ ਸਰੋਤ ਬਣਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਨੂੰ ਫ਼ਲਸਫ਼ੇ ਵਿੱਚ “ਆਤਮ-ਕੇਦਰਿਤ ਦਰਸ਼ਨ” ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਕਿ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਮਨ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕਿਸੇ ਚੀਜ਼ ਨੂੰ ਸੱਚੀ ਨਹੀਂ ਸਾਬਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਕੋਈ ਬਾਹਰੀ ਸੱਚਾਈ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਹੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਅਤੇ ਅੰਤ ਮੰਨ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਯੂਨਾਨੀਆਂ ਨੇ ਫ਼ਲਸਫ਼ੇ ਦੀ “ਬੁੱਧ” ਉੱਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਧਿਆਨ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਫਿਰ ਵੀ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਸਭਿਆਚਾਰ ਖ਼ੁਦ ਬਹੁਤ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟ ਸੀ।
ਪਰ ਉਹ ਮੂਰਖ ਸਿੱਧ ਹੋਏ
ਸੱਚਾਈ ਨੂੰ ਕੇਵਲ ਆਪਣੇ ਆਪ ਤੱਕ ਸੀਮਿਤ ਕਰ ਦੇਣਾ ਮੂਰਖਤਾ ਹੈ। ਇਹ ਬੇਕਾਰ ਸੋਚ ਦਾ ਹੇਠਾਂ ਵੱਲ ਜਾਣ ਦਾ ਮਾਰਗ ਹੈ। ਇਹ ਹੈਰਾਨੀ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ “ਬੁੱਧੀਮਾਨ” ਲੋਕ “ਮੂਰਖ” ਬਣ ਗਏ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਮਨੁੱਖ-ਕੇਂਦਰਿਤ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਸਿਰਫ਼ ਆਤਮਿਕ ਛੋਟੇਪਣ ਨੂੰ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਸੋਚ ਦੇ ਅਨੁਮਾਨਾਂ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਦਿਲਾਂ ਨੂੰ ਹਨੇਰਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਪਰਮੇਸ਼ਰ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਤੋਂ ਵਾਂਝਾ ਮਨੁੱਖ ਸੰਪੂਰਨ ਸੱਚਾਈ ਨੂੰ ਪਛਾਣ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਅਸਥਾਈ ਅਤੇ ਸਦੀਵੀ ਵਿੱਚ ਫਰਕ ਨਹੀਂ ਦੇਖ ਸਕਦਾ ਹੈ।
1:23
ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ ਪਰਮੇਸ਼ਰ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰਨ ਦੀ ਥਾਂ
ਜਿਹੜੇ ਲੋਕ ਪਰਮੇਸ਼ਰ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਦਾ ਇਨਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਿਰਜਣਹਾਰ ਦੀ ਅਰਾਧਨਾ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਸਿਰਜੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਅਰਾਧਨਾ ਵੱਲ ਚਲੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
“ਦੀ ਥਾਂ” ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਤਬਦੀਲੀ ਕਰਨਾ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਅਸਲੀ ਕੀਮਤੀ ਚੀਜ਼ (ਪਰਮੇਸ਼ਰ ਦੀ ਮਹਿਮਾ) ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਬੇਮੁੱਲੀ ਚੀਜ਼ (ਮੂਰਤ) ਨਾਲ ਤਬਦੀਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਅੱਜ, ਮਨੁੱਖ ਨੇ ਪਰਮੇਸ਼ਰ ਦੀ ਸੱਚਾਈ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਫ਼ਲਸਫ਼ਿਆਂ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖੀ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾਵਾਂ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ।
ਪਰਮੇਸ਼ਰ ਦੀ ਮਹਿਮਾ “ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ” ਹੈ। ਇਹ ਵਿਨਾਸ਼ ਜਾਂ ਖ਼ਤਮ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਪਰਮੇਸ਼ਰ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵੀ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਨਸ਼ਟ ਹੋਣ ਦਾ ਖਤਰਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਨਾਸ਼ਵਾਨ ਮਨੁੱਖ
ਲੋਕ ਨੇ ਪਰਮੇਸ਼ਰ ਨੂੰ ਨਾਸ਼ਵਾਨ ਮਨੁੱਖ ਦੀ “ਮੂਰਤੀ” ਵਿੱਚ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਪਰਮੇਸ਼ਰ “ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ” ਹਨ, ਪਰ ਮਨੁੱਖ “ਨਾਸ਼ਵਾਨ” ਹੈ। ਇਹ ਮਨੁੱਖਜਾਤੀ ਦੀ ਬੇਅਰਥ ਵਿਚਾਰ ਵਾਲੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ — ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਨਕਲ ਕਰਨਾ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਕਰਨ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਮਨੁੱਖ ਦੀ, ਪਰ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਉਸ ਮੂਰਤੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਦੀ ਚੋਣ ਕੀਤੀ ਜੋ ਖ਼ੁਦ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਪਰ, ਇਹ ਦੁਖਦਾਈ ਕਹਾਣੀ ਇੱਥੇ ਹੀ ਖ਼ਤਮ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਅਗਲਾ ਵਾਕਾਂਸ਼ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪਤਨ ਦੀ ਹੱਦ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਅਮਰਤਾ ਦੀ ਬਜਾਏ ਮਰਨਸ਼ੀਲਤਾ ਅਤੇ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਦੀ ਚੀਜ਼ ਦੇ ਲਈ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਅੰਦਰ ਦੀ ਚੀਜ਼ ਨੂੰ ਚੁਣਿਆ।
ਪੰਛੀਆਂ, ਪਸ਼ੂਆਂ ਅਤੇ ਸੱਪਾਂ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ।
ਇੱਥੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਉੱਪਰ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਹੇਠਾਂ ਦੇ ਜੀਵਾਂ ਬਾਰੇ ਲਿਖਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਹਟ ਕੇ ਹੋਰ ਜੀਵਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਪੰਛੀਆਂ, ਪਸ਼ੂਆਂ ਅਤੇ ਸੱਪਾਂ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਲੱਗੇ। ਉਹ ਪਰਮੇਸ਼ਰ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਚੀਜ਼ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਸਨ।
ਸਿਧਾਂਤ:
ਮਨੁੱਖ ਦਾ ਪਤਨ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਨਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਲਾਗੂ ਕਰਨਾ:
ਅੱਜ ਕੱਲ੍ਹ ਦੇ ਲੋਕ ਅਕਸਰ ਪਰਮੇਸ਼ਰ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਦਾ ਸੱਚ ਘੜ੍ਹ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੋਚ ਵਿਅਰਥ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪਰਮੇਸ਼ਰ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਬਾਰੇ ਹਨੇਰੇ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਲੋਕ ਪਰਮੇਸ਼ਰ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਆਪਣੇ ਖ਼ੁਦ ਦੇ ਬਣਾਏ ਹੋਏ ਨਿਯਮਾਂ ਨਾਲ ਸੱਚ ਦੀ ਭਾਲ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਅੱਜ ਅਵਿਸ਼ਵਾਸੀ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸਮਝ ਦਾ ਆਧਾਰ ਧਰਮ-ਨਿਰਪੱਖਤਾ, ਹੋਂਦਵਾਦ, ਆਧੁਨਿਕਤਾ ਵਾਦ, ਅਤੇ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸੰਸਾਰਿਕ ਫ਼ਲਸਫ਼ੇ ਹਨ। ਉਹ ਇਹਨਾਂ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨੂੰ ਪਰਮੇਸ਼ਰ ਦੇ ਵਚਨ ਦੀ ਸੱਚਾਈ ਨਾਲ ਵਟਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਪਰਮੇਸ਼ਰ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਵਿੱਚ, ਲੋਕ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ “ਮੂਰਖ” ਬਣਾ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਸੀਮਿਤ ਵਿਅਕਤੀ ਕਦੇ ਵੀ ਅਸੀਮ ਸੱਚਾਈ ਤੱਕ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਜਿਹੜੇ ਲੋਕ ਬਾਈਬਲ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਹਨ, ਉਹ ਸੱਚ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਆਪਣੀ ਸੋਚ ਜਾਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸੱਚੇ ਮੰਨ ਕੇ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਸੰਪੂਰਨ ਸੱਚਾਈ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣਾ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਲਈ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਰਮੇਸ਼ਰ ਦੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਤੋਂ ਸੱਚ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਆਪਣੀ ਸਮਝ ਤੋਂ ਬਿਲਕੁਲ ਪਰੇ ਹੈ। ਆਪਣੀ ਘੱਟ ਸਮਝ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਮਨੁੱਖ ਕਦੇ ਵੀ ਪਰਮੇਸ਼ਰ ਨੂੰ ਸਮਝ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਭ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦੀ ਖੋਖਲੀ ਅਤੇ ਵਿਗੜੀ ਹਾਲਤ ਹੈ।
